ANGLIA POD KONIEC ŚREDNIOWIECZA
TWORZONY za czasów Henryka III Par-lament angielski ukształtował się ostatecznie za panowania jego syna, Edwarda I (1272-1307). Nowy król potrzebował pieniędzy na swoją ekspansywną politykę zagraniczną i opierał się na Parlamencie, którego rozszerzony skład ustalił się w 1295 r. w czasie tzw. Parlamentu Wzorowego (Model Parliament). Oprócz arystokracji feudalnej, świeckiej i duchownej weszło do niego po 2 rycerzy z 37 hrabstw oraz po 2 przedstawicieli miast obdarzonych przywilejami, których obecność starał się król wykorzystać w celu uniezależnienia się od możnowładztwa. Od czasu Edwarda I państwo angielskie zaczęło przybierać coraz bardziej formę scentralizowanej monarchii stanowej, a Parlament uzyskał jeden z najważniejszych swoich przywilejów. Król zobowiązał się mianowicie do nienakładania nowych podatków i ceł oraz niedokonywania rekwizycji bez jego zgody. Potrzebujący stale pieniędzy na wojny Edward I był zmuszony w 1297 r. przyjąć te warunki, które zapewniły Parlamentowi kontrolę nad polityką finansową dworu angielskiego.
Dążąc do podważenia niebezpiecznych dla władzy królewskiej wpływów arystokracji świeckiej i duchownej poddał Edward I kontroli, a częściowo zniósł prawa sądowe wielkich feudałów. Na mocy statutu przeprowadzono w Gloucester w 1278 r. z ramienia króla dochodzenie w celu ustalenia tytułów prawnych, na których podstawie panowie feudalni wykonywali sądownictwo immunitetowe. W 1290 r. ustalono, że kto nie może wykazać się przywilejem królewskim nadającym mu prawo do tego sądownictwa, traci prawo do dalszego jego wykonywania. Stopniowemu ograniczeniu uległy również pod koniec XIII w. uprawnienia sądowe zgromadzeń hrabstw na rzecz sędziów pokoju (Justices of Peace).
